शाङ्घाई । २०२५ को विश्व कृत्रिम बुद्धिमत्ता सम्मेलन (WAIC 2025) शनिबार शाङ्घाईमा सुरु भएको छ। “एआई युगमा विश्व एकता” भन्ने मूल नारासहित सुरु भएको तीनदिने सम्मेलनले शैक्षिक प्रगति, सफ्टवेयर–हार्डवेयर एकीकरण र अन्तर्राष्ट्रिय नियमन जस्ता तीन प्रमुख विषयवस्तुलाई प्राथमिकतामा राखेको छ।
७० हजार वर्ग मिटरभन्दा ठूलो प्रदर्शनी क्षेत्र रहेको सम्मेलन अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठूलो बनिसकेको आयोजकले जनाएको छ। शनिबारदेखि सोमबारसम्म चल्ने सम्मेलनमा चीन तथा अन्तर्राष्ट्रिय ८०० भन्दा बढी प्रदर्शक कम्पनीहरुले ३ हजारभन्दा बढी सामग्री प्रदर्शनीमा राखेका छन्। तीमध्ये ४० वटा ठूला भाषा मोडेल, ५० एआई उपकरण, र ६० बौद्धिक रोबोट समावेश छन्।
एआई नवप्रवर्तनका विविध झलक
Siemens ले चीनमा पहिलोपटक आफ्नो “Industrial Copilot” नामक औद्योगिक एआई सहायक प्रस्तुत गर्यो।
Tesla ले “Tesla Bot” प्रदर्शन गर्यो भने Unitree Robotics ले बक्सिङ रोबोट देखायो।
प्रदर्शनीमा एआई पाल्तु जनावर, एआई चश्मा, एआई कम्प्युटर, र बहुभाषिक पारदर्शी एआई स्क्रिनजस्ता सामग्रीहरू समावेश छन्।
‘Embodied Intelligence’ मा उल्लेखनीय उपस्थिति
गत वर्ष जम्मा १८ रोबोट कम्पनी सहभागी भएका थिए भने यो वर्ष ८० भन्दा बढी रोबोटिक्स कम्पनी सहभागी छन्। शाङ्घाईस्थित अग्रणी AgiBot, Unitree Robotics, DeepRobotics, तथा राष्ट्रिय–स्थानीय सह–निर्मित ह्युमनॉइड रोबोट नवप्रवर्तन केन्द्रजस्ता संस्थाहरू प्रमुख प्रदर्शकका रूपमा उपस्थित छन्।
एआई अनुभवको शहर: रोबोटले भरिएको बस्ती
आयोजकले प्रदर्शनीमा एआई–सक्षम शहरको नमूना बनाएका छन्, जसमा कलामञ्च, मर्मत पसल, र खाजाघर रहेका छन्। पुराना शाङ्घाई गल्लीहरूको शैलीमा बनाइएको गल्लीमा रोबोटहरूले ढोल बजाउने, कलigraphy लेख्ने, बार्बेक्यु पकाउने र अण्डा छिल्ने जस्ता काम गरिरहेका छन्।
अन्तर्राष्ट्रिय संवाद र सहभागिता
सम्मेलनमा नोबेल पुरस्कार विजेता Geoffrey Hinton, Turing Award विजेता Andrew Yao, Google, Tesla, Microsoft, Nvidia, ASEAN, लगायतका प्रतिनिधिहरू सहभागी छन्।
Schneider Electric का प्रमुख एआई अधिकारी Philippe Rambach ले चीनलाई वैश्विक एआई उद्योगको गढका रूपमा प्रस्तुत गरे।
चीनको नीति समर्थन र ‘AI+’ अभियान
चीनले “AI+” रणनीति अन्तर्गत औद्योगिक संरचना, बहुआयामी प्रयोगशालाहरू, र नवप्रवर्तन संसाधनहरू मार्फत एआईको द्रुत विकास गरिरहेको छ। २०२४ मा चीनको एआई बजार ७०० अर्ब युआन (करिब ९७ अर्ब अमेरिकी डलर) पुगेको शिन्ह्वा समाचार एजेन्सीले जनाएको छ।
अमेरिकी नियन्त्रण नीतिलाई खुलापनले टक्कर
संयुक्त राज्य अमेरिकाले हालै २८ पृष्ठ लामो एआई कार्य योजना जारी गर्दै चीनमाथि निर्यात नियन्त्रण कडाइ गर्न खोजेको छ। तर, WAIC 2025 को खुला सहभागिता र विश्वव्यापी सहयोगले चीनको दृष्टिकोणलाई सशक्त बनाएको छ।
Fast Think Institute का अध्यक्ष Tian Feng ले भने, “WAIC केवल प्रविधिको प्रदर्शन मात्र होइन, यो वैश्विक एआई नीति, शासन र सहकार्यको मञ्च हो।”
चीनद्वारा नयाँ अन्तर्राष्ट्रिय एआई सहकार्य संस्था स्थापनाको प्रस्ताव
यसैबीच चीन सरकारले शनिबार शाङ्घाईमा मुख्यालय रहने गरी विश्व कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) सहकार्य संस्था गठन गर्ने प्रस्ताव राखेको छ। यो प्रस्ताव बहुपक्षीयता प्रवर्द्धन गर्ने र परामर्श, सहनिर्माण तथा साझा लाभको सिद्धान्तमा आधारित वैश्विक शासन प्रणाली निर्माण गर्न गरिएको महत्वपूर्ण कदम भएको चीनको सरकारी समाचार संस्था सिन्ह्वाले जनाएको छ।
सरकारी विवरणअनुसार, यो पहलले ग्लोबल साउथ (विकासोन्मुख राष्ट्रहरू) को आवाजप्रति चीनको व्यावहारिक उत्तर दिने प्रयास हो, जसले डिजिटल तथा एआईको पहुँचमा रहेको खाडल हटाउने, समावेशी विकास प्रवर्द्धन गर्ने र ‘AI for Good’ लाई अघि बढाउने लक्ष्य लिएको छ।
शाङ्घाईमा मुख्यालय रहने प्रस्ताव
सरकारी अधिकारीहरूले प्रारम्भिक रूपमा यो संस्थाको मुख्यालय शाङ्घाईमै राख्ने सोच बनाइएको बताएका छन्। शाङ्घाईको एआई क्षेत्रमा अग्रणी हैसियत प्रयोग गरी अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य, व्यवहारिक साझेदारी र साझा मानव कल्याणका लागि एआई विकासलाई अघि बढाउने लक्ष्य लिइएको छ।
वैश्विक शासन प्रणाली निर्माणमा जोड
चिनियाँ प्रधानमन्त्री ली छ्याङले सम्मेलन उद्घाटनको अवसरमा भने, “अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले एआईको संयुक्त शासनमा बढी ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता छ। एआईको विकास र प्रयोगका लागि सबैले स्वीकार्ने वैश्विक रूपरेखा र नियमहरू चाँडो बनाइनुपर्छ।”
उनका अनुसार, चीनले प्रस्ताव गरेको वैश्विक एआई सहकार्य संस्था ले एआई सम्बन्धी रणनीति, नियम र प्रविधि मापदण्डको समन्वय गरी एक साझा वैश्विक शासन प्रणाली विकास गर्न योगदान दिनेछ।
संस्था स्थापना गरी संयुक्त राष्ट्रसंघीय एजेन्डालाई समर्थन
चीनले उक्त संस्थालाई संयुक्त राष्ट्रसंघको “समावेशी एआई क्षमता निर्माण योजना” र “२०३० को दिगो विकास एजेन्डा” कार्यान्वयनमा सहयोगी प्लेटफर्मको रूपमा प्रयोग गर्ने योजना बनाएको छ। यसले ग्लोबल साउथका राष्ट्रहरूलाई प्रविधि पहुँच र नवप्रवर्तनमा सशक्त बनाउने लक्ष्य लिएको छ।
चीनको रणनीतिक भूमिका स्पष्ट
चिनियाँ विज्ञान र प्रविधि प्रतिष्ठानका उपनिर्देशक लु सियाओका अनुसार, “अब चीन मात्र वैश्विक एआई नवप्रवर्तनको इन्जिन होइन, एआई शासन प्रणाली निर्माणको महत्वपूर्ण अभियन्ता पनि हो।” उनले भने, चीनले खुला, निष्पक्ष, प्रभावकारी र सुरक्षित वैश्विक शासन प्रणाली निर्माणको वकालत गर्दै आएको छ।
उनले थपे, “चीनले प्रविधि प्रतिस्पर्धाका चुनौतीसँग जुध्दै जिम्मेवार राष्ट्रको रूपमा न्यायोचित विकास, एआईको सकारात्मक प्रयोग र बहुपक्षीय संरचनाको संरक्षण गर्दै आएको छ।”
साझा भविष्यका लागि मानव केन्द्रित एआई शासन दृष्टिकोण
लु सियाओका अनुसार चीनले “साझा भविष्यसहितको मानव समुदाय” निर्माणको दृष्टिकोण अन्तर्गत मानव–केन्द्रित, नवीन, सुरक्षित, समावेशी र समतामूलक एआई शासन प्रणालीको अवधारणा अघि सारेको छ।
सहकार्यमा खुलापन र समावेशिता
चीनले इच्छुक सबै राष्ट्रलाई सो संस्थाको तयारी प्रक्रियामा सक्रिय सहभागी हुन आह्वान गर्दै संयुक्त राष्ट्रसंघको नेतृत्वलाई समर्थन गर्ने, राष्ट्र–राष्ट्रबीचको सहकार्यलाई प्राथमिकता दिने र संप्रभुताको सम्मान गर्ने नीति अपनाउने जनाएको छ।
शनिबारै सम्मेलनमा वैश्विक एआई शासनसम्बन्धी कार्य योजना पनि सार्वजनिक गरिएको सिन्ह्वाले उल्लेख गरेको छ।
स्रोतः ग्लोबल टाइम्स
सिस्ने पश्चिम नेपालको एउटा हिमाल हो । हिमालजस्तै दृढ भएर डिजिटल पत्रकारितालाई अगाडि बढाउन हामीले यो नाम रोज्यौं । हिमालजस्तै दृढ भएर अघि बढ्न संकल्प गर्ने यो हाम्रो सानो प्रयास हो ।
